IMF'nin Türkiye Değerlendirmesi ve Tahminleri
IMF’nin Türkiye 4. Madde Konsültasyon Raporunda Türkiye ekonomisiyle ilgili değerlendirme ve uyarılar var. Bunları ele alalım.
IMF Raporunda özetle şu değerlendirmeler yer alıyor:
1. Türkiye
ekonomisinin hızlı büyümesi büyük dış açık vermeye dayalı bir modelle yürüyor. Dış
açığa dayalı büyüme modeli, ekonominin dünyadaki finansal değişimlerin aşırı
etkisinde kalmasına yol açıyor.
2. Makroekonomik
politikalar, ekonomik dengesizlikleri düzeltmeye değil, mevcut durumu
sürdürmeye göre ayarlı bulunuyor. Enflasyon hedeflerin oldukça üzerinde, buna
karşılık reel faiz megatif olarak devam ettiriliyor. TL’nin dış değeri,
koşulların empoze ettiği durumun aksine güçlü tutuluyor. Bu durum risklerin
artmasına, büyümenin düşmesine yol açıyor.
3. Finansal
sistem güçlü yapısını koruyor. Buna karşılık bankaların dışarıdan borçlanmayı
artırmış olması risk artışına neden oluyor.
4. Türkiye
için temel risk, sermaye akımlarının tersine dönmesi olarak ortaya çıkıyor. Gelişmiş
ülkelerde parasal sistemin normale dönmesiyle başlayacak değişiklikler risk
oluşturuyor. Avrupa’nın büyümesindeki gerileme ve jeopolitik risklerin artması
da aleyhteki gelişmeler.
Bu saptamalardan sonra IMF İcra Direktörleri şu
tavsiyelerde bulunuyor:
1. Makroekonomik
politika, ekonomiyi yeniden dengelemeyi, enflasyonu düşürmeyi ve yapısal reformlarla
da iç tasarrufları artırmayı hedeflemeli.
2. Maliye
politikası, 2015 – 17 döneminde cari harcamaları kısacak, faiz dışı fazlayı
artıracak biçimde yeniden dizayn edilmeli.
3. 2014
başında para politikasındaki sıkılaştırma (TCMB’nin faizi yükseltmesi) doğru
adım olmakla birlikte reel faizin pozitif oranda tutulması bu alanda izlenmesi
gereken politika olmalı.
4. Finansal
sisteme destek olmak için getirilen makroihtiyati önlemler doğru adımlar
olmakla birlikte bankacılık sektörünün döviz riski almaktan kaçınmasının
önlemleri alınmalı.
5. Tasarrufların
artırılması ve dış finansman kaynaklarına bağımlılığın düşürülmesi için
önlemler alınmalı.
6. Rekabetin
artırılması, eğitim ve işgücü piyasası reformlarının yapılması için çaba
gösterilmeli.
IMF’nin temel ekonomik göstergeler konusundaki
tahminlerini bir
tablo halinde sunalım.
Gösterge
|
IMF 2014
|
IMF 2015
|
Büyüme
|
3,0
|
3,0
|
Enflasyon
|
9,0
|
7,1
|
İşsizlik
|
9,5
|
10,4
|
Bütçe açığı
|
2,0
|
1,7
|
Kamu kesimi borç yükü
|
33,7
|
32,4
|
Cari Açık
|
5,8
|
6,0
|
Reel Faiz Vurgusu
Haklı mı?
Raporun en önemli vurgularından birisi para politikasında
2014 başında atılan adımların doğru olduğu ama yetersiz kaldığı vurgusu. Yani
IMF, yılın ilk ayında TCMB’nin politika faizini yüzde 4,50’den yüzde 10’a artırışını
doğru buluyor ama halen reel faizin negatif olduğunu ve bunun pozitife
getirilmesini öneriyor. Şimdi kısaca bunu irdeleyelim.
Bugün banka mevduat faizleri (vergi sonrası net nominal
faiz olarak) yüzde 8 dolayında bulunuyor. Bir yıl sonrası için beklenen
enflasyon ise (TCMB’nin beklenti anketinde piyasa beklentisi olarak çıkan son
veri) yüzde 7,5. Buna göre reel faiz % 0,46 olarak bulunuyor. Yani TCMB anketini
esas alırsak ortada yarım puan dolayında bir reel faiz söz konusu. Bu reel faiz
hesabı Türk tasarruf sahipleri için geçerli. TL’nin değerinin bir yıl boyunca
değişmediğini varsayarak hesabı mesela Amerikalı için yapar ve ABD’deki
enflasyonun Fed’in hedefine uygun olarak bir yıl sonra yüzde 2 olacağını kabul
edersek Amerikalı bir yatırımcının Türkiye’den elde edeceği reel faiz yüzde 5,9
çıkıyor. Bu oran TL’nin yıl boyunca normal oranlardaki değer kayıplarını bile
telafi edecek kadar yüksek bir oran.
Ekonomi konusunda
Siyasal Sistem, Ekonomik Sistem ve Ahbap - Çavuş İlişkileri18 Ekim 2026Teori Aynı, Sonuç Farklı 6 Ağustos 2026İrrasyonel Beklentiler Teorisi19 Haziran 2026Öğrenilmiş Çaresizlik24 Şubat 202638 yorum
Yorumlar ve yanıtlar Blogger'ın kendi sisteminde yazılır ve okunur; tema bunu değiştirmez. Bu önizleme salt okunurdur.