Ekonomiyi Düzeltmekle İş Bitmez
Bir ülkenin küresel sistemdeki yerini tam olarak belirleyebilmek öyle kolay bir iş değil. Pek çok gösterge söz konusu: Bunlardan bir bölümü ekonomik göstergeler, bir bölümü sosyal ve siyasal göstergeler. Gösterge sayısının çokluğu hepsini ele alıp değerlendirme yapmayı çok zorlaştırıyor. Ayrıca bazı göstergeler her yıl yayınlanmıyor. O nedenle küresel sistemdeki yerimizi belirlemek için zorunlu olarak iki ekonomik gösterge (cari Fiyatlarla GSYH ve cari fiyatlarla kişi başına gelir), bir siyasal gösterge demokrasi endeksi), iki de sosyal gösterge (hukukun üstünlüğü endeksi ve yolsuzluk algı endeksi) seçimi yaptım.
Öncelikle ekonomik göstergeler açısından küresel sistemde nerede olduğumuzu belirleyelim (tablodaki veriler için kaynaklar: www.tradingeconomics.com, https://www.theglobaleconomy.com/ , www.imf.org.)
Tablonun son iki sütunu aynı ülkelerin kişi başına gelirleri ile bu açıdan dünyadaki sıralarını gösteriyor. Burada dikkati çeken noktalar da şunlar: (1) Dünyada ikinci büyük GSYH’ye sahip olan Çin, yüksek nüfus dolayısıyla kişi başına gelirde 72’nci sırada yer alıyor. (2) GSYH büyüklüğünde 20’nci sıradaki İsviçre düşük nüfus nedeniyle kişi başına gelirde bu 20 ekonomi içinde en iyi konumda bulunuyor. (3) Türkiye 66'ncı sırada yer alıyor. Yukarıda GSYH hesabı konusunda değindiğimiz yüksek enflasyon ve baskılanmış kur etkisine ek olarak burada sığınmacıların hesaba katılmadığına dikkat çekmemiz gerek.
Aşağıdaki tabloda sosyal ve siyasal durumu ölçmekte kullanılan en önemli üç endeksi yine bu 20 ülke açısından derlemiş bulunuyoruz
(Kaynaklar EIU/Democracy Index 2024, https://worldjusticeproject.org/rule-of-law-index/global/2024, https://worldjusticeproject.org/rule-of-law-index/global/2024)
Tabloya göre bu üç gösterge açısından söz konusu 20 ülkenin en iyisi İsviçre. Onu Almanya, Hollanda, Kanada izliyorlar. Türkiye, her üç gösterge açısından da GSYH ve kişi başına gelir tablolarındaki yeriyle bağdaşmayacak kadar gerilerde yer alıyor. Özellikle hukukun üstünlüğü endeksinde 142 ülke arasında 117’nci sırada olması durumun ciddiyetini net bir biçime ortaya koyuyor.
Bu basit analiz bize ekonomiden daha çok demokrasimizi düzeltmekle, hukuku üstün kılmaya çalışmakla ve yolsuzlukları önlemeye çalışmakla uğraşmamız gerektiğini anlatıyor.
Türkiye'nin dünyadaki yeri konusunda
Küresel Sistemdeki Yerimiz16 Mart 2026Yüksek Gelirli Ülkeler Arasına Girmişiz 12 Eylül 2025Ekonomilerin Sınıflandırılması ve Türkiye’nin Yeri 19 Aralık 2024152 yorum
Yorumlar ve yanıtlar Blogger'ın kendi sisteminde yazılır ve okunur; tema bunu değiştirmez. Bu önizleme salt okunurdur.