Türkiye'de Kamu Kesimi Borcu
Bir ülkede kamu kesiminin borç
stoku denildiği zaman, o ülkenin kamu kesiminde yer alan KİT’ler dışındaki
birimlerin iç ve dış borçlarının toplam miktarı anlaşılır. Kamu kesimi borç
yükü ise, kamu kesimi borç stokunun o dönemdeki GSYH’ye oranı demektir. TCMB’nın
dış borçları kamu kesimi içinde sayılmamaktadır.
Kamu kesimi dış borç stoku: 157 milyar TL
Kamu kesimi varlık ve alacakları toplamı: 247 milyar TL
Kamu kesimi net borç stoku = 540 – 247 = 293 milyar TL.
Genel olarak borç stoku ve borç
yükü kavramlarına yalnızca borçların anapara yükümlülükleri dahil edilir. Bir
başka deyişle, faizler bu iki kavrama da dahil edilmez. Bunun temel nedeni
borçlanma faizlerinin bütçeye gider yazılması ilkesidir. Örneğin
Türkiye’de 1985 yılından itibaren borçlanma anapara hasılat ve ödemeleri
bütçenin dışına çıkarılmış olmasına karşın, bu borçlara ilişkin faiz ödemeleri,
yukarıdaki genel kabul çerçevesinde, bütçeye gider yazılmaktadır.
Buraya kadar sözünü ettiğimiz
stok, brüt kamu borç stokudur. Kamu kesiminin bir de alacakları vardır bunları
brüt borç stokundan düştüğümüzde karşımıza kamu kesiminin net borç stoku çıkar.
Kamu kesimi brüt borç stoku =
Kamu kesimi brüt iç borç stoku + kamu kesimi brüt dış borç stoku
Kamu kesimi net borç stoku = Kamu
kesimi brüt borç stoku – kamu kesimi varlık ve alacakları mevcudu
Türkiye’nin
2011 yılının III. çeyreği itibariyle mevcut verileri şöyledir:
Kamu
kesimi iç borç stoku: 383 milyar TL Kamu kesimi dış borç stoku: 157 milyar TL
Kamu kesimi varlık ve alacakları toplamı: 247 milyar TL
Bu verileri
yukarıdaki denklemlerde yerine koyalım.
Kamu kesimi brüt borç stoku = 383 +
157 = 540 milyar TL Kamu kesimi net borç stoku = 540 – 247 = 293 milyar TL.
2011 yılı için tahmin edilen GSYH miktarı olan 1.215 milyar TL'yi esas alırsak borç yükü hesaplarını şöyle yapabiliriz:
Kamu
kesimi brüt borç yükü = (540 / 1.215) x
100 = % 44
Kamu
kesimi net borç yükü = (293 / 1.215) x 100 = % 24
Avrupa Birliğinde kullanılan yöntemle uyumlu karşılaştırmalar
yapılabilmesi için AB tanımlı genel yönetim nominal borç stoku ve borç yükü de hesaplanmaktadır.
Bu hesaplamaya göre de kamu kesimi borç stoku 531 milyar TL ve borç yükü % 41
bulunmaktadır.
Euro bölgesine girebilmekte ölçü
olarak kabul edilen Maastricht kamu borç yükü kriterinin tavanı % 60’dır. Türkiye’nin AB tanımlı kamu borç yükü oranı
yukarıda değindiğimiz gibi yüzde 41’dir. Euro bölgesi üyesi bazı ekonomilerde bu oran sırasıyla şöyledir: Yunanistan % 157, Belçika % 100, İtalya % 129, İrlanda % 120, Portekiz % 111, Fransa
% 97, Almanya % 87.
Maliye konusunda
Servet Vergisi 25 Mart 2024Mali Sürüklenmede Son Durum 13 Kasım 2021Yeni Kararlar ya da Faizi Artırmadan Yükseltmenin Bin bir Yolu 30 Eylül 2020Türkiye’de Para ve Maliye Politikasının Başarısının Ölçülmesi20 Ocak 20204 yorum
Yorumlar ve yanıtlar Blogger'ın kendi sisteminde yazılır ve okunur; tema bunu değiştirmez. Bu önizleme salt okunurdur.