Büyüme Beklenenin Üzerinde Gelebilir
TÜİK, Haziran ayı
sanayi üretim endeksindeki değişimleri açıkladı. Toplam sanayi endeksi Mayıs’ta
134,7 idi Haziran’da 132,1 oldu. Yani önceki aya göre Haziran ayında sanayi
üretiminde 2,6 puanlık düşüş oldu. Aylık olarak bakıldığında geçen yılın aynı
ayına göre yüzde 2,7’lik artış olmasına karşılık geçen aya göre yüzde 1,9
oranında düşüş olduğu ortaya çıktı.
Türkiye’de GSYH’nın
aşağı yukarı yüzde 30’u sanayi üretimi (inşaat dahil), yüzde 10’u tarım
üretimi, 60’ı da hizmet üretimidir. Ötekiler ilk söylenişte anlaşılmakla
birlikte hizmet üretimi denince çoğu insanın kafasında tam bir resim
belirlenmez. Hizmet üretimi dediğimizde mali sektör (bankacılık, sigortacılık
vb), devlet hizmetleri, ulaştırma, turizm vb gibi hizmetler anlaşılır.
Sektörlerin GSYH
içindeki bu ağırlıklarına bakınca ilk anda ekonomide yüksek bir büyüme
olabilmesi için en çok hizmetler kesiminde büyüme olması gerekirmiş gibi gelir.
Oysa gerçek öyle değildir. Çünkü bazı sektörler ötekilere bağlı olarak büyür.
Örneğin sanayi, inşaat ve tarım sektörleri büyürse o zaman hizmetler kesimi de
büyür. Eğer o sektörlerde büyüme ve dolayısıyla artan bir talep yoksa
bankaların kredi arzını büyütmesi ya da ulaştırma için yeni araçlar alınarak
hizmete konulması bir anlam taşımaz.
Bu çerçeveden
bakınca bizim ekonomimizde en önemli sektör olarak sanayi sektörü ön plana çıkıyor.
Çünkü sanayi sektörü hizmet sektörünün adeta tetikleyicisidir.
Sanayi Üretim
Endeksi, sanayi sektöründe yer alan
kuruluşların üretimlerindeki değişimi gösteren bir endekstir. TÜİK tarafından
2005 yılı üretimi 100 olarak alınmak suretiyle, her ay 4850 işyerinden Aylık
Sanayi Üretim Anketiyle derlenen verilere dayanılarak hesaplanmaktadır. Her ay
bu endeksteki değişimlere göre sanayi üretimindeki artış ve gerilemeler
ölçülmektedir. Türkiye’de sanayi sektöründeki kuruluşlar üç alt sektörde
sınıflandırılmış bulunuyor. Bu alt sektörler ve toplam üretim endeksi içindeki
ağırlıkları şöyledir: (1) İmalat sanayi sektörü (yüzde 85,85), (2) Elektrik,
gaz, buhar ve iklimlendirme üretim ve dağıtımı alt sektörü (yüzde 10,55), (3)
Madencilik ve taşocakçılığı sektörü (yüzde 3,60.) Endekste bu üç kategoride yer
alan toplam 1382 madde kapsanıyor.
2012 yılının ilk çeyreğinde sanayi üretimi
endeksi değişimi yüzde 2,8 idi. İlk çeyrek büyümesi yüzde 3,2 geldi. İkinci
çeyreğe ilişkin sanayi üretim endeksi değişim oranı yüzde 3,5. Bu durumda
ikinci çeyrekte büyüme yüzde 4 ile 5,5 arasında bir yerde gelecek demektir.
Aşağıdaki grafik
sanayi üretimi (SÜ) ile büyüme (B) arasındaki ilişkiyi ortaya koyuyor (ölçümler
çeyrek bazında yapılmıştır.)
Grafik bize sanayi
üretimiyle büyüme arasındaki aynı yönlü ilişkiyi (korelasyon) ve bu ilişkinin son
dönemde iyiden iyiye yakınlaşmış olduğunu gösteriyor.
2012 yılının ilk
çeyreğinde sanayi üretimi yüzde 2,8, büyüme 3,2 çıktı. Büyümenin sanayi
üretiminin üzerinde çıkmasının nedeni tarım ve hizmetler kesiminin katkısıydı.
İkinci çeyrek sanayi üretimi artışı yüzde 3,5. İkinci çeyrekte, başta kredi genişlemesi gibi öteki göstergelerin katkılarını da dikkate aldığımızda büyümenin yüzde 4 dolayında
çıkması beklenebilir.
Ekonomi konusunda
Siyasal Sistem, Ekonomik Sistem ve Ahbap - Çavuş İlişkileri18 Ekim 2026Teori Aynı, Sonuç Farklı 6 Ağustos 2026İrrasyonel Beklentiler Teorisi19 Haziran 2026Öğrenilmiş Çaresizlik24 Şubat 202617 yorum
Yorumlar ve yanıtlar Blogger'ın kendi sisteminde yazılır ve okunur; tema bunu değiştirmez. Bu önizleme salt okunurdur.