Gelişmiş Dünyada Durum Parlak Değil
Geçen hafta dış dünyadan büyümeyle ilgili iki önemli veri
geldi. İlk veri Japonya’nın ikinci çeyrekteki büyüme oranının yüzde -1,7 olduğunu
gösteriyor. İkinci veri Euro bölgesinin ikinci çeyrekte ilk çeyreğe göre sıfır
büyüme kaydettiğini ortaya koyuyor.
Önce başlıca gelişmiş ekonomilerdeki mevcut durumu en önemli
makro göstergelerle ortaya koymaya çalışalım (Oranlar The Economist'ten alınmıştır.)
Büyüme (yıllıklandırılmış
|
İşsizlik (son durum)
|
Enflasyon (son durum)
|
Bütçe Dengesi (yıl tahmini)
|
Cari Denge (yıl tahmini)
|
|
ABD
|
2,4
|
6,1
|
2,1
|
-2,9
|
-2,5
|
Japonya
|
-0,1
|
3,5
|
3,6
|
-7,8
|
+0,2
|
Almanya
|
2,0
|
5,1
|
0,8
|
+0,5
|
+7,1
|
Fransa
|
0,7
|
10,2
|
0,5
|
-4,0
|
-1,2
|
İtalya
|
-0,3
|
12,3
|
0,1
|
-3,0
|
+1,1
|
İspanya
|
1,2
|
24,5
|
-0,3
|
-5,7
|
+0,8
|
İngiltere
|
3,1
|
6,5
|
1,9
|
-4,6
|
-4,0
|
Japonya, ekonomi bilimi açısından oldukça ilginç bir durumu
ortaya koyuyor. İkinci çeyrekte yaşanan sarsıcı küçülme 2011’de yaşanan
tsunamiden bu yana en ciddi gerilemeyi gösteriyor. Başbakan Abe’nin enflasyon
yaratmak için verdiği talimatlara, iyiden iyiye gevşetilmiş para ve maliye
politikası uygulamalarına karşın Japonya, içine düştüğü likidite tuzağından
çıkamıyor. İşin en ilginci enflasyonu yüzde 3,6’ya yükseltmiş, yüksek bütçe
açığı vermiş (yüzde 7,8) ve cari fazlasını da ciddi biçimde küçültmüş (yüzde
+0,2) olmasına karşın Japonya kısır döngüyü kıramıyor.
Almanya’nın yıllıklandırılmış büyümesi yüzde 2,4 görünse de ikinci çeyrek büyümesinin ilk çeyreğe göre yüzde -0,2 oranında daralması yıkılmaz
görünen Alman ekonomisiyle ilgili oldukça ciddi soru işaretleri yarattı. İkinci
çeyrekte Fransa yüzde 0’lık büyüme oranıyla yerinde sayarken, İtalya yüzde –0,2
oranında küçüldü, İspanya ise yüzde 0,6 oranında büyüdü. Bu oranlar Avrupa’da
işlerin pek parlak gitmediğini ortaya koyuyor. Bu oranlar içinde en şaşırtıcı olanı
kuşkusuz Avrupa’nın çekici gücü sayılan Almanya’nın sergilediği eksi büyüme
oldu.
Küresel kriz içinde bocalamaya devam eden gelişmiş dünyada
en sağlam durumda görünen ekonomiler, her şeye karşın, ABD ve İngiltere. Krize
ilk giren iki gelişmiş ülke olan ABD ve İngiltere aşağı yukarı benzer yollara
başvurdular. Her ikisi de faizleri düşürdü, her ikisi de parasal ve finansal
gevşeme politikası uygulayarak tahvil alıp piyasaya likidite verdiler. ABD,
tahvil alıp likidite verme politikasını yavaş yavaş sonlandırırken İngiltere
hiç hız kesmeden devam ediyor. Buna karşılık piyasalarda İngiltere Merkez
Bankası’nın, Fed’den önce faiz artıracağı tahminleri yapılıyor. İngiltere
ikinci çeyrekte ilk çeyreğe göre yüzde 0,8, geçen yılın ikinci çeyreğine göre ise
yüzde 3,1 büyüyerek Avrupa’nın öteki büyük ekonomilerinden daha iyi bir konumda
olduğunu gösterdi. ABD ise ikinci çeyrekte ilk çeyreğe göre yüzde 1, geçen
yılın ikinci çeyreğine göre yüzde 2,4 büyüme sergileyerek ilk çeyrekteki
olumsuz havayı bir miktar silmeyi başardı.
Euro bölgesindeki durgunluk, ihracatının yarısını bu bölgeye
yapan Türkiye için kötü haber. Irak’ta yaşanan olaylar nedeniyle oraya olan
ihracatta büyük düşüş yaşanırken Avrupa’dan gelen haberler ihracatımız
açısından iyice sarsıcı oldu. Türkiye’nin açıklanmamış B planında Irakta
kaybedilen ihracat potansiyelinin bir bölümünü, Avrupa’dan yaş meyve ve sebze
alımını kesen Rusya’ya, bir bölümünü de Avrupa’ya yönlendirmek vardı muhtemelen.
Avrupa’nın böyle bir ortamda ithalatını artırıp artırmayacağı net değil. Öte
yandan Rusya’nın da Avrupa’dan kestiği yaş meyve ve sebze ithalatı için ilk
düşündüğü seçenek olarak BRICS üyesi Brezilya öne çıkıyor.
2013 yılının sonlarına doğru 2014 yılına büyük umutlarla
bakılıyordu. Euro Bölgesi ve Japonya’nın içine düştüğü sıkıntıdan kurtulup
toparlanacağı, ABD ve İngiltere’nin de sıkıntıyı aşmakta epey yol alacağı
düşünülüyordu. Düşüncenin ilk bölümü tutmamış görünüyor. Henüz yılın
tamamlanmasına 4 ay olsa da artık umutlar 2015’e taşınmaya başlamış bulunuyor.
Ekonomi konusunda
Siyasal Sistem, Ekonomik Sistem ve Ahbap - Çavuş İlişkileri18 Ekim 2026Teori Aynı, Sonuç Farklı 6 Ağustos 2026İrrasyonel Beklentiler Teorisi19 Haziran 2026Öğrenilmiş Çaresizlik24 Şubat 202647 yorum
Yorumlar ve yanıtlar Blogger'ın kendi sisteminde yazılır ve okunur; tema bunu değiştirmez. Bu önizleme salt okunurdur.