Dolar, Euro, Altın ve Borsa Ne Olur?
İstediğiniz kadar makro konularla ilgilenen bir iktisatçıyım
deyin vatandaşın size soracağı nihai sorular bunlardır: Altın ne zaman
yükselir? Dolar düşmeye devam eder mi? Euro almanın zamanı mıdır? Borsaya
girelim mi? Bu soruları küçümseyip “ben piyasa iktisatçısı değilim derseniz”
vatandaş sizin bu işlerden anlamadığınızı düşünür. O nedenle bu sorulardan
sonsuza dek kaçamazsınız. Teknik analiz yapmıyorsanız da bunların sonuçlarından
kendi makro görüşlerinizle en bağdaşanına göre yön belirlemeniz gerekir.
Burada yapacağım yorumları bir yatırım tavsiyesi vermek için
yapmıyorum. Sadece günlük gelişmelerin orta – uzun vadede ve geniş kapsamlı makro
çerçeve içinde ne yöne doğru gittiğini yorumlamaya çalışıyorum.
Dolar
Orta – uzun vadede Doların yönü yukarı doğru görünse de bir
süre daha aşağıya doğru hareket etmeye devam edeceği anlaşılıyor. Fed’in tahvil
alım programını sonlandırmaya geldiği halde Doların aşağı gitmesinin altında
yine Fed’in faizi artırma konusunda acele etmeyeceği beklentisi ile ABD
verilerinin karışık sinyaller vermesi yatıyor. Bunlara ek olarak ortadoğuda
devam eden savaşın da Dolar üzerindeki baskıları artırdığı görülüyor. Bir başka
konu da ABD’nin Doların değerinin artmasından pek hoşnut olmamasıdır. Doların
değerinin düşük kalması ABD’nin cari açığını oldukça düşürmüş bulunuyor. Şimdi
yeniden değerlenmesi yine eski yüksek cari açıkları davet edebilir. Yani ABD
yönetimi, Doların değerini korumak için değil, tam tersine bu düzeylerde kalmasını
sağlamak için çaba gösteriyor. Bu durumda Dolar biraz daha düşebilir. Teknik
analiz yapanlar bu düşüşün 2,18’e hatta 2,15’e kadar gidebileceğini ifade
ediyor. Bu durumda 2,20’nin altı Dolar almak için fırsat olarak karşımıza
çıkıyor.
Euro
Aslında Euro Bölgesi ekonomilerinin durumu hiç de parlak
değil. Tam tersine resesyondan deflasyona doğru bir gidiş içindeler. Bölgenin
en güçlü ekonomisi olan Alman ekonomisi bile daralma sıkıntıları içinde
bulunuyor. Dolayısıyla Euro’nun Dolara karşı değer kazanması, Euro’nun gücünden
değil, Doların güç kaybetmesinden kaynaklanan bir gelişme olarak ortaya
çıkıyor. Yakın geçmişte 1,25’lere kadar inmiş olan Euro Dolar paritesi şu
aralar yeniden 1,27’ler düzeyinde bulunuyor. Zaten Euro, Dolara karşı değer
kazansa da diğer paralara karşı değer kaybediyor. Paritenin 1,25’in üzerinde
olması, maliyet ağırlığı Dolarda, gelir ağırlığı Euro’da olan, bizim
ihracatçımız için iyidir.
Altın
Uzunca bir süredir 1.200 – 1.240 Dolar / Ons bandında duran altın,
İsviçre Merkez Bankası’nın kararı sonrasında yukarı yönlü hareket için start
almaya hazırlanan bir koşucu gibi duruyor. İsviçre Merkez Bankası’nın bugün
itibariyle 546 milyar dolar döviz rezervi ve 1.040 ton altın rezervi bulunuyor.
İsviçre’nin altın rezervi toplam rezervlerinin yüzde 7,9’unu oluşturuyor. İsviçre
Merkez Bankası, 2000 yılının ilk çeyreği sonunda 2.590 ton altın rezervine
sahipken bunları satmaya başlamış ve 2008 yılının üçüncü çeyreğinde bugünkü
düzeyi olan 1.040 ton düzeyine gelmiş. Bu eylem bugün fazlasıyla eleştiriliyor
ve İsviçre Merkez Bankası’nın yanlış bir politikayla altın satmış olduğu ifade
ediliyor. İsviçre’de 30 Kasım’da Merkez Bankası’nın altın rezervlerini yeniden toplam
rezervlerin yüzde 20’si düzeyine çıkartıp çıkartmaması için referandum yapılacak.
Eğer sonuç “evet” yönünde çıkarsa İsviçre Merkez bankası 5 yıl içinde yaklaşık
1.500 ton altın satın alacak. Bu, kuşkusuz altın fiyatlarının yükselmesine yol
açacak bir eylem olarak nitelenebilir.
Oylamanın sonucunun “evet” çıkması altın yatırımcılarının
yüzünü güldürecek, “hayır” çıkması halinde ise altın fiyatlarında bir miktar düşüş
olması beklenebilir. Uzmanlar tıpkı İskoçya’nın bağımsızlık oyalaması gibi bu
oylamanın sonucunun da “hayır” çıkacağını tahmin ediyorlar. Altın fiyatının
geleceği biraz da bu oylamaya bağlı olduğu için altının yakın geleceği bir şey
diyemeyeceğim.
Borsa
Gösterge faiz 30 Eylül’de yüzde 9,98 ve BIST 100 endeksi 74.938
idi. 27 Ekim günü gösterge faiz yüzde 8,74’e inerken BIST 100 endeksi 79.235’e
çıkmıştı. Faizin düşüşe geçtiği dönemlerde borsa genellikle yükselişe geçer.
Çünkü hisse senedi yatırımının en yakın rakibi tahvil, bono ve mevduattır. Tahvil,
bono ve mevduat faiz gelirine bakarken borsa yatırımı hisse senedinin değer kazancına
bakar. Faizin düştüğü bir ortamda yatırımcının alternatif olarak ilk yöneleceği
yatırım aracı hisse senedidir.
Gösterge faiz, Türkiye gibi dış finansmana bağımlı
ekonomilerde kurla yakın ilişki içinde bulunur. Kur düşerken faiz de düşüyor. Kurun
düşmesi, Türkiye’ye döviz girişi olduğunu ya da döviz çıkışının azaldığını ortaya
koyuyor. Bu trend devam ettiği sürece borsa yükselmeye devam eder. Kısa vadede
borsanın yönü yukarı görünüyor. Orta – uzun vade ise başka göstergelere bağlı
bulunuyor. Ki bunların bir bölümü ekonomiyle ilgili olsa da bir bölümü dış
gelişmelerle, jeopolitik risklerle ilgili görünüyor. O nedenle borsa yatırımınızı
da kendi içinde bir sepet olarak yapın ve o sepette sağlam kağıtlara ağırlık
verin derim.
Son bir değerlendirme
sözü
Kısa vadede profesyoneller para kazanır. Kısa vadede
profesyonellerin kazandığı paraların kaynağı, amatörlerin yatırımlarından
gelir. Eğer profesyonel bir yatırımcı değilseniz sağlam yerlere yatırım yapıp
orta – uzun vadeyi bekleyin. Kısa vadede tesadüfen kazanç elde etmiş olmanız
sizi “ben bu işi öğrendim” havasına sokabilir. En büyük kayıplar böyle bir
havaya girdiğinizde karşınıza çıkar. Kısa vadede büyük paralar kazanmayı hedefleyerek
riskinizi de büyütmeyin. Sepet yapın. Eğer örneğin İsviçre’deki referandumun “evet”
ile sonuçlanacağı ve bunun da altın fiyatlarını artıracağı kanısına
ulaşmışsanız varınızı yoğunuzu altına yatırmayın. Sepetinize biraz da altın
koymakla yetinin.
Bu yazıdan hemen sonra ne oldu?
Bu yazı sabah saatlerinde blogda yayınlandı. Fed'in kararı akşam belli oldu. Ve Fed, tahvil alım programını sonlandırdığını açıkladı. Fed'in açıklamalarından, faiz konusunda dikkate değer bir süre daha faizlerin sıfıra yakın kalacağına vurgu yapılmış olsa da ekonomik toparlanmanın ve özellikle istihdamın ivme kazanmasının devam ettiğine değiniliyor. Bu açıklama Fed'in faizi beklenenden erken artırmaya başlayabileceği şeklinde yorumlandı. Ardından borsalarda düşüş başladı ve bizde de 2,19'a düşmüş olan Dolar kuru 2,21'in üstüne çıktı.
Bu yazıdan hemen sonra ne oldu?
Bu yazı sabah saatlerinde blogda yayınlandı. Fed'in kararı akşam belli oldu. Ve Fed, tahvil alım programını sonlandırdığını açıkladı. Fed'in açıklamalarından, faiz konusunda dikkate değer bir süre daha faizlerin sıfıra yakın kalacağına vurgu yapılmış olsa da ekonomik toparlanmanın ve özellikle istihdamın ivme kazanmasının devam ettiğine değiniliyor. Bu açıklama Fed'in faizi beklenenden erken artırmaya başlayabileceği şeklinde yorumlandı. Ardından borsalarda düşüş başladı ve bizde de 2,19'a düşmüş olan Dolar kuru 2,21'in üstüne çıktı.
Ekonomi konusunda
Siyasal Sistem, Ekonomik Sistem ve Ahbap - Çavuş İlişkileri18 Ekim 2026Teori Aynı, Sonuç Farklı 6 Ağustos 2026İrrasyonel Beklentiler Teorisi19 Haziran 2026Öğrenilmiş Çaresizlik24 Şubat 202673 yorum
Yorumlar ve yanıtlar Blogger'ın kendi sisteminde yazılır ve okunur; tema bunu değiştirmez. Bu önizleme salt okunurdur.