Perşembe, 19 Kasım 2026

Mahfi Eğilmez · Ekonomi ve düşünce günlüğü

Ekonomi Politikasıyla İlgili Faizler

Aşağıda önce tablolar halinde ekonomi politikasıyla faizlerin tanımlayacak sonra da bunların 8 Mayıs 2015 itibariyle geçerli oranlarını, sonra da bu faizlerin dayanaklarını ve kurum ve kişiler arasındaki ilişkilerdeki yerlerini şematize ederek sunacağım.  


                  MERKEZ
 BANKASI

Gecelik Fonlama Faizi MB’nin her gece bankalardan aldığı borç veya onlara verdiği borç karşılığında uyguladığı faiz oranları.  


Politika Faizi
MB’nin haftalık repo ihalesi açarak bankalara verdiği borca uyguladığı faiz oranı.
Reeskont Faizi Bankaların ellerindeki iskonto edilmiş senetleri MB’ye devrettiklerinde MB’nin uyguladığı faiz.
Geç Likidite Penceresi Fonlama Faizi Bankaların saat 16’dan 17’ye kadar borçlanmak için MB’ye gitmesi halinde MB’nin uyguladığı faiz.



BANKALAR

Mevduat Faizi
Bankanın topladığı mevduat için ödediği faiz. Farklı para çeşitlerine göre farklı mevduat faizleri uygulanıyor.
Kredi Faizi
Bankanın kişi veya şirketlere verdiği krediye uyguladığı faiz. Krediye konu olan para türüne göre uygulanan faiz oranı değişiyor.
Dış Kredi (Mevduat) Faizi Başka banka ya da finansman sağlayıcılardan alınan kredi ya da sendikasyon kredisi için ilgili kurumlara ödenen faiz.


               HAZİNE

İç Borçlanma Faizi
Tahvil – Bono Faizi. Hazine’nin iç borçlanma amacıyla çıkardığı DİBS’lerin faizi.
Dış Borçlanma Faizi Hazine’nin dış borçlanma amacıyla çıkardığı tahvillerin faizi.
Gösterge Faiz
Hazinenin iç borçlanma amacıyla çıkardığı tahvillerden itfa tarihine 2 yıl kalmış olanların piyasada en çok işlem göreninin faizi.


Faizin Çeşidi
8 Mayıs 2015 İtibariyle Oranı (%)
TCMB Gecelik fonlama faizi (TCMB’ye borç verme faizi)
7,25
TCMB Gecelik fonlama faizi (TCMB’den borç alma faizi)
10,75
TCMB Politika faizi (TCMB haftalık repo ihalesiyle borç verme faizi)
7,50
TCMB Reeskont faizi
9,00 – 10,50
TCMB Geç likidite penceresi (TCMB’ye borç verme faizi)
0,0
TCMB Geç likidite penceresi (TCMB’den borç alma faizi)
12,25
Bankaların mevduat faizi (yıllık, ortalama)
10,00
Bankaların kredi faizi (yıllık, ortalama)
15,00 -20,00
Bankaların dışarıdan aldıkları kredinin faizi (yıllık, ortalama, Euribor +)
0,1706
Hazine iç borçlanma faizi (yıllık, ortalama)
8,2
Hazine dış borçlanma faizi (yıllık, ortalama, USD)
4,95
Gösterge faiz (2 yıl vade kalmış tahvil için ortalama)
10,0


Not:
(1) Bu şemada sadece ekonomi politikasıyla ilgili faiz ilişkileri ele alınmıştır. O çerçevede örneğin satıcı kredileri, reel sektörün tahvilleri ve DİBS’lerin ikinci el satışları (ki bunlarda gösterge faiz olan yüzde 10 geçerli) şemaya dahil edilmemiştir.
(2) Şemada yer alan faiz oranları Mayıs 2015 (ilk hafta) için geçerli faiz oranlarını yansıtıyor. Faizler değiştikçe bu tabloya yansıtılırsa tablo geçerliliğini korumaya devam edecektir.  
EtiketlerEkonomi
ME
Mahfi Eğilmez

İktisatçı, eski Hazine Müsteşarı. Yirmiden fazla kitabın yazarı. 2011'den beri Kendime Yazılar'da yazıyor.

Bu konudaki diğer yazılar →

Ekonomi konusunda

Siyasal Sistem, Ekonomik Sistem ve Ahbap - Çavuş İlişkileri18 Ekim 2026Teori Aynı, Sonuç Farklı 6 Ağustos 2026İrrasyonel Beklentiler Teorisi19 Haziran 2026Öğrenilmiş Çaresizlik24 Şubat 2026

130 yorum

Yorumlar ve yanıtlar Blogger'ın kendi sisteminde yazılır ve okunur; tema bunu değiştirmez. Bu önizleme salt okunurdur.