Koalisyon Seçenekleri ve Erken Seçim
7 Haziran seçimi sonuçlarına göre AKP 258, CHP 132, MHP, 80
ve HDP de 80 milletvekili çıkarmış bulunuyor. Buna göre karşımızda teorik
olarak anlamlı görünen 6 seçenek bulunuyor: (1) AKP’nin CHP, MHP veya HDP’den
birisini yanına alarak bir koalisyon hükümeti kurması. (2) AKP’nin öteki üç
partiden birinin dışarıdan desteğini alarak tek başına bir azınlık hükümeti
kurması. (3) CHP, MHP ve HDP’nin bir araya gelerek bir koalisyon hükümeti
kurması. (4) CHP ile MHP’nin HDP’nin dışarıdan desteğini alarak bir koalisyon
hükümeti kurması. (5) CHP’nin MHP ve HDP’nin dışarıdan desteğini alarak bir azınlık
hükümeti kurması. (6) Seçimin yenilenmesi.
AKP’nin koalisyon için bazı koşulları var. Bunların en temel
olanları, 17 – 25 Aralık dosyasının yeniden açılmaması ve Erdoğan’ın konumunun
tartışılmaması olarak görülüyor.
Seçim öncesi ve seçim sonrasında yapılan açıklamalara göre
CHP, MHP ve HDP açısından koalisyonun bir takım ortak koşulları var: 17 – 25 Aralık
olaylarının yargıya götürülmesi ve Erdoğan’ın anayasal yetkilerine geri dönmesi.
MHP’nin bu ortak koşullara ek olarak olmazsa olmaz koşulu çözüm sürecinden
vazgeçilmesi, HDP’nin ortak koşullara ek olarak öne sürdüğü olmazsa olmaz koşulu
ise çözüm sürecine devam edilmesi şeklinde beliriyor.
Şimdi bu 4 koşul çerçevesinde oluşan görünümü bir tabloya
dökelim.
|
|
17 – 25 Aralık Olaylarının Yeniden Yargılanması
|
Erdoğan’ın Anayasal Yetkilerine Geri Dönmesi
|
Çözüm Sürecine Devam Edilmesi
|
Diğer Konular
|
Toplam
|
|
AKP
|
X
|
X
|
√
|
√ X
|
2 √ 3 X
|
|
CHP
|
√
|
√
|
√
|
√ X
|
4 √ 1 X
|
|
MHP
|
√
|
√
|
X
|
√ X
|
3 √ 2 X
|
|
HDP
|
√
|
√
|
√
|
√ X
|
4 √ 1 X
|
Not: X konuya
olumsuz yaklaşımı, √ olumlu yaklaşımı gösteriyor. Diğer konular birçok alanı
kapsadığı için içinde olumlu bakış da olumsuz bakış da olacak diye düşünüyorum.
Tablodaki verilere bakıldığında AKP’nin bu üç partiyle tek
tek ya da bir arada bir koalisyon kurma şansı görünmüyor. Ya da diğer konularda
öyle büyük tavizler vermesi gerekiyor ki diğer partiler buna razı olsun. Böyle
bir durum da şimdilik mümkün görünmüyor.
Tabloya göre koşulları itibariyle en uygun 2 parti CHP ile
HDP görünmektedir. İkisinin milletvekili toplamı 212 etmekte ve yeterli sayı
olan 276’ya ulaşamamaktadır. Bu ikiliye en yakın görünen MHP’dir. MHP, bu ikiyle
eklenirse sayı 292’ye yükselmekte ve yeterli sayıyı geçmektedir. Ne var ki MHP’nin
olmazsa olmaz koşulu çözüm sürecinin terk edilmesi, HDP’nin olmazsa olmaz
koşulu ise çözüm sürecinin devam ettirilmesidir. Bu durumda bu üçlünün bir
koalisyon kurma şansı bulunmuyor.
AKP’nin tek başına bir azınlık hükümeti kurma ve güvenoyu
alma şansı da aynen hükümet kurma durumunda gibi imkan dahilinde görünmüyor.
CHP’nin MHP ile birlikte bir azınlık hükümeti kurarak HDP’nin
dışarıdan desteğini alması da pek mümkün görünmüyor. Çünkü bu olasılık da sonunda
çözüm sürecinin devam edip etmeyeceği çıkmazına giriyor.
İşin bu yönüne ek olarak iktidara gelecek parti ya da
partileri bekleyen sorunların durumu da çok önemli. Ekonomide mevcut durum hiç
de parlak görünmüyor. Büyüme üç yıldır potansiyelin oldukça altında bulunuyor.
İşsizlik ve enflasyon düşürülemiyor. İhracat son beş aydır geriliyor. Cari açık
hala çok yüksek düzeyde seyrediyor. Faizler yükseliş içinde görünüyor. TL’nin değer
kaybı devam ediyor. CDS primi yüksek düzeyde kalamaya devam ediyor. Dış borçları
çevirmek ve cari açığı finanse edebilmek için yıllık 200 milyar dolar dış
kaynağa ihtiyaç bulunuyor. Bütün bunlar yeni hükümetin çok ciddi bir ekonomi
politikası uygulamasını gerektiren koşullar. Bu tür bir ekonomi politikası,
muhtemelen uygulayan parti ya da partilere oy kaybettirecek bir politika olacak.
Ekonomiye ek olarak son birkaç yılda demokrasi, insan hakları, basın özgürlüğü,
yargı bağımsızlığı gibi konularda çok ciddi itibar kaybına uğradık. Eğitimdeki
halimiz ise tam anlamıyla bir felaket. İş başına geçecek hükümetin karşısında
yıllardır ihmal edilmiş yapısal reformlar dağ gibi duruyor.
Böyle bir ortamda 13 yıldır iktidarda kalmış olan AKP
dışındaki partilerin, pamuk ipliğine bağlı koalisyonlarla iş başına gelip bozulmaya
yüz tutmuş ekonomik ve sosyal yapının sorumluluğunu üstlenmeleri bana pek
akıllıca gelmiyor. Erken seçimden farklı bir sonuç çıkar mı? Emin değilim. Farklı
bir sonuç çıksa bile bu sorunları çözmek kolay değil.
Bu açmaza düşerken hangi hataları yaptığımızı itiraf ederek,
inatlarımızı, direnişlerimizi bir yana bırakarak, gerekiyorsa özür dileyerek, hep
birlikte ve bütün içtenliğimizle konuşarak çıkış yolunu aramalıyız. Aksi
takdirde içine düştüğümüz bu labirente, çıkışı iyice zorlaştıran yeni bölmeler
eklenmeye devam edecek.
Siyaset konusunda
Köy Enstitüleri ve Marshall Yardımı10 Kasım 2026Aşil'in Topuğu31 Ekim 2026Fransa'da Yağmacılık ve Tüketim Toplumu19 Ekim 2026Siyasal Sistem, Ekonomik Sistem ve Ahbap - Çavuş İlişkileri18 Ekim 202660 yorum
Yorumlar ve yanıtlar Blogger'ın kendi sisteminde yazılır ve okunur; tema bunu değiştirmez. Bu önizleme salt okunurdur.