Genç Yazarlara Öğütler
İlk kitabım yayınlandığında 33 yaşındaydım. Oradan buralara gelene kadar bir o kadar daha zaman geçmiş. Hiç
usanmadan yazmaya devam ettim. Sadece kendime yazdım. Yazmaya başladığımda amacım
öğrendiklerimi, bildiklerimi ifade edebilmek ve daha iyi anlamak için yazmaktı.
Çünkü insan yazarken öğrendiği kadar başka bir şekilde öğrenemiyor. Bildiğinizi
sandığınız şeyleri yazmaya başladığınızda o kadar da iyi bilmediğinizi görüyor
ve araştırmayı derinleştiriyorsunuz. Bu daha çok öğrenmenize yol açıyor.
Çoğu kez "acaba yazmaktan vaz mı geçsem" diye düşündürüyor insanı.
Ama devam ettiğinizde çok şey öğreniyorsunuz. Yazmaya başladığım her kitabımda
yazmaya başladığım durum ile yazmayı bitirdiğim durum arasında ikincisi lehine
dağlar kadar fark oluyor. Bazen bir kitabı yazarken başka bir kitabın konusu da
çıkıyor içinden.
İlk zamanlar tanınmamış bir
kişiyken yazdığımın basılıp basılmayacağını hiç düşünmedim. Basılmasa da
kendimi geliştirmiş olacağımı düşünerek yazdım. Aslında bloğumun adı olan
Kendime Yazılar da bu düşünceden geliyor. Yani ben kendime yazdım her
zaman. Ama paylaştım da. Sonraları yazdıklarım ilgi çekti ve çok satılır oldu.
Ama bu süreç 35 yıllık bir süreçti. Bugün kitaplarım defalarca basılıyor ve ben
tanınıyorsam bunda tanınmayan bir kişi olarak çizdiğim yolda yıllarca ısrarla yürümem
etkili oldu kuşkusuz.
Yazmak, okumak kadar önemlidir.
Çünkü insan yazacağı konuyu araştırırken daha fazla ve daha dikkatli okur.
Yazdıklarını birilerinin okuyacağını ve eğer yanlış şeyler yazmışsa birilerinin
bunu yüzüne vurarak kendisini utandıracağını bilir ve o nedenle bir
şeyler yazarken doğru olup olmadığını araştırır. Bunu yapmanın yolu da okumak,
öğrenmek ya da bilgiyi tazeleyip emin olduktan sonra yazmaktır. Ben, bir yazı
yazarken en az o yazının on katı okuma yaparım. Bildiklerimi, yanılmamak için,
yeniden gözden geçiririm. Bu titizliğe karşın yine de çokça hata yaparım.
Yazılarımı okuyup hatalarımı bulanlar benimle paylaşırlar ve ben dönüp
düzeltir, okurlardan özür dilerim. İnsan hata yapar. Önemli olan hata nedeniyle
özür dilemeyi bilmektir. Yazı, karşılıksız olsa da insan kendisine yazmış olsa
da hata varsa düzeltip özür dilemeyi bilmek gerekir.
Genç arkadaşlarım son zamanlarda
benim buralarda yazdıklarımdan yola çıkarak kendi kendilerine yazılar yazmaya
başladılar, hatta içlerinde blog açan ve o bloglara yazanlar veya mevcut bazı
platformlara veya bloglara yazanlar da çıkmaya başladı. Eğer bu gelişmede bir
tutam katkım olduysa ne mutlu bana.
Genç arkadaşlarıma yazma
konusunda bazı önerilerde bulunayım:
Yazmaktan yılmayın. Her
yazdığınızda farklı şeyler öğrenirsiniz. Mesela ben yılda bir kaç kez işsizlik
üzerine açıklanan verilerden hareketle işsizliği yazarım. Ve her seferinde ya
yeni bir şeyler öğrenirim ya da bilgimi tazelemiş olurum.
Araştırma yapın. Yazmadan önce
yazacağınız konuda mutlaka okuma, araştırma yapın. Ezbere bildiğiniz kavramlar
bile söz konusu olsa kavramları bir kez daha gözden geçirin. Bazen tanımlar
değişiyor, genişliyor veya daralıyor. O nedenle kavramları bilerek yazıya
başlamak çok önemli.
Okurunuzun konuyu sizin kadar
bildiğini düşünmeyin. Hatta hiç bilmediğini düşünerek yazın. Diyelim ki
işsizlik üzerine yazacaksınız. Önce kavramları açıklayın. İşgücü nedir, nasıl
hesaplanır? İşsizlik nedir, işsizlik oranı nasıl bulunur? Bu kavramları
açıkladıktan sonra yazının asıl konularına girin. İşsizliğin çözümü için öneri
getirmeden önce işsizliğin ne olduğunu ve neden doğduğunu anlatmanız okurunuzu
aydınlatmanız çok önemlidir.
Olay yeri incelemesi yapın. Bunu
yapmak için mutlaka olay yerine gitmeye gerek yok. Eldeki verileri
değerlendirin. Verilerin yeterli olup olmadığına bakın. Veriler arasındaki
ilişkileri kurun. Ayrıntılara bakın. Olay yeri incelemesi yapmadan sonuca
varmak kolay olmaz.
Diyelim enflasyon konusunda bir
yazı yazacaksınız. Burada enflasyonun çeşidini inceleyerek işe başlamanız
gerekir. Talep enflasyonu mu var yoksa maliyet enflasyonu mu? Önce bunu ortaya
koymaya çalışmak gerekir. Eğer kurlar bu dönemde çok hızlı artmış, yani TL
hızla değer kaybetmişse o zaman maliyet enflasyonu var demektir. Yani ithal
edilen hammadde, aramalı ve sermaye mallarının fiyatları yani maliyetleri
artıyor ve dolayısıyla üretim maliyetleri artıyor demektir. İşe bu ilişkileri
test ederek başlamak gerekir. Aksi takdirde ezbere yazılacak bir enflasyon
yazısı kimseye bir şey katmaz.
Yazı için kendinize sınır
koymayın. Yazabildiğiniz kadar yazın. Sonra o yazıyı bir kenara bırakın. Biz
buna “yazının dinlendirilmesi” diyoruz. Birkaç saat sonra yazıyı tekrar ele
alın ve ağır ağır okuyun. Gereksiz yerlerini, tekrarların olduğu bölümleri
çıkarın ve yazıyı kısaltın. Ya da makul bir uzunluğa getirin. Bilimsel bir yazı
için makul sınır 2 A4 sayfası uzunluğudur. Bilimsel makalede ise sınır olmaz.
Çünkü orada birçok bilimsel bulgular, denemeler, hipotezler tartışılacak
demektir.
Şimdi artık yazım kurallarını
bilgisayarınızdaki programlar otomatik olarak denetliyor ama yine de elinizin
altında iyi bir İmlâ (Yazım) Kılavuzu bulundurun. Bir de Türkçe Sözlüğünüz olsun.
Özellikle Osmanlıca sözcükleri kullanırken çok dikkatli olun. Bildiğinizi
düşündüğünüz sözcüğe bile sözlükten bir kez daha bakın. Mesela doğrusu
‘muhatap’ olan sözcüğü ‘muattap’ ya da ‘muhattap’ diye yazmayın. ‘İade etmek’
geri vermek demektir. ‘Geri iade etmek’ derseniz geri geri vermek demiş gibi
olursunuz.
Yabancı dilden geçmiş sözcüklerin
doğrusunu tam olarak bilmiyorsanız Türkçe karşılığını bulup kullanın. Mesela
‘konsantre’, yoğun, yoğunlaştırılmış anlamına gelir. Dikkat veya ilgi yoğunluğu
karşılığında da kullanılır. ‘Konsantremi kaybettim’ ifadesi yanlıştır. Doğrusu
‘konsantrasyonumu kaybettim’ şeklindedir. Bunda tereddüdünüz varsa ‘dikkatimi
kaybettim’ diye ifade edin.
Deneme konusunda
Geçen Yüzyılın İnsanları10 Haziran 2026Eleştiri Korkusu8 Haziran 2026Kötünün Yükselişi5 Haziran 2026Cesur Yeni Dünya30 Mayıs 2026152 yorum
Yorumlar ve yanıtlar Blogger'ın kendi sisteminde yazılır ve okunur; tema bunu değiştirmez. Bu önizleme salt okunurdur.